Αρχαία Ιατρική: Οι 4 ιδιοσυγκρασίες

Ο Ιπποκράτης ανέπτυξε την πρωτοποριακή θεωρία της " φύσεως " εννοώντας τον οργανισμό ως μονάδα.
Σύμφωνα με τη θεωρία, η ουσία της ύλης βρίσκεται σε 4 βασικά στοιχεία: Φωτιά, Νερό, Γη και Αέρας.
Συμφώνησε επίσης με τη θεωρία των Πυθαγορείων για τους 4 χυμούς και περιέγραψε την αλληλεπίδραση των στοιχείων και των χυμών.
Καταρχάς να διευκρινήσουμε ότι οι χυμοί είναι ημιαεριώδης ατμοί και είναι οι εξής:

1. Χυμός του αίματος
2. Χυμός της κίτρινης χολής
3. Χυμός του φλέγματος
4. Χυμός της μαύρης χολής

ενώ τα στοιχεία δίνονται σαν γενικές έννοιες και όχι κυριολεκτικά.

Ο Αέρας αντιστοιχεί στο χυμό του αίματος, είναι θερμός και υγρός, έχει την τάση να πηγαινοέρχεται, η αίσθηση του είναι η ακοή, ο χαρακτήρας του χαρούμενος και η ψυχική κατάσταση που του αντιστοιχεί είναι το χιούμορ.

Η Φωτιά αντιστοιχεί σην κίτρινη χολή, είναι θερμή και ξηρή, έχει την τάση να ανυψώνεται, η αίσθηση είναι η όσφρηση, ο χαρακτήρας συναισθηματικός και η ψυχική κατάσταση το κλάμα και ο θυμός.

Το Νερό αντιστοιχεί στο χυμό του φλέγματος, είναι ψυχρό και υγρό, έχει την τάση να κατευθύνεται προς τα κάτω, η αίσθησή του είναι η γεύση, ο χαρακτήρας του φλεγματικός και η ψυχική κατάσταση η υποταγή και η στοργή.

Η Γη αντιστοιχεί στο χυμό της μαύρης χολής, είναι ψυχρή και ξηρή, έχει την τάση να απλώνει, η αίσθηση είναι η αφή, ο χαρακτήρας της ληθαργικός και η ψυχική κατάσταση το πείσμα και ο φόβος.

Σύμφωνα με τη θεωρία όλα τα υλικά στοιχεία της φύσης ενοποιούνται μέσω των τεσσάρων στοιχείων. Και μέσα από αυτά όλα τα υλικά στοιχεία της φύσης συνδέονται με τους πλανήτες και τα άστρα του ζωδιακού κύκλου και επηρεάζονται από αυτά.

Η κίνηση των 4 αυτών στοιχείων επιτελείται αδιάκοπα και έτσι η αλλαγή είναι μια συνεχής διαδικασία εντός του ανθρώπινου σώματος. Παράλληλα λοιπόν και ο κάθε χυμός υπάρχει σε μια αδιάκοπη κινητική κατάσταση και διαρκώς εμπλουτίζεται και προσαρμόζεται απ'τα υγρά, τους ιστούς και τα μέλη του σώματος.

Συμπερασματικά η κατάσταση της υγείας αντιστοιχεί στη θερμή, υγρή, ψυχρή και ξηρή ισορροπία των χυμών του σώματος ενώ μια οποιαδήποτε μεταβολή ή ανισορροπία των χυμών δηλώνει τη εμφάνιση της ασθένειας. Για παράδειγμα μια υγρή ανισορροπία στον εγκέφαλο (περισσότερη υγρασία από το κανονικό) η οποία ερμηνεύεται σε ανισορροπία του χυμού του αίματος ή του φλέγματος, προκαλεί λήθαργο, δηλαδή αφύσικο βαρύ ύπνο, ο οποίος θεραπεύεται με το να μυρίσει κανείς ξύδι.